ردپای تورم در شالیزارها؛ چرا برنج از تعادل سه‌ساله خود خارج شد؟

اکو ایران/ برنج یکی از مهم‌ترین کالاهای مصرفی خانوارهای ایرانی است؛ کالایی که تغییرات قیمت آن مستقیماً بر هزینه زندگی میلیون‌ها خانواده اثر می‌گذارد. به همین دلیل نیز سال‌هاست سیاست‌گذار تلاش می‌کند با واردات برنج خارجی، از جهش قیمت این محصول جلوگیری کند و گزینه‌ای ارزان‌تر را در اختیار مصرف‌کنندگان قرار دهد.

اما آنچه در سال ۱۴۰۴ رخ داد، با روند سال‌های قبل تفاوت داشت. پس از چند سال ثبات نسبی، قیمت انواع برنج به شکل بی‌سابقه‌ای افزایش یافت. قیمت برنج ایرانی در سرخرمن از حدود ۱۰۰ هزار تومان به بیش از ۳۶۰ هزار تومان رسید و قیمت نهایی آن در فروشگاه‌ها نیز از محدوده ۱۵۰ هزار تومان به بیش از ۴۳۰ هزار تومان افزایش پیدا کرد. حتی برنج خارجی که قرار بود نقش ضربه‌گیر قیمتی را ایفا کند، از این موج گرانی در امان نماند و قیمت آن به بیش از ۲۲۰ هزار تومان رسید.

بررسی داده‌ها نشان می‌دهد بخش عمده این افزایش قیمت از رشد نرخ برنج در سرخرمن ناشی شده است. در واقع، سهم قیمت کشاورز از قیمت نهایی برنج در سال گذشته به حدود ۸۵ درصد رسیده که یکی از بالاترین سطوح ثبت‌شده در سال‌های اخیر محسوب می‌شود.

---

بازار

---

با این حال، پرسش مهم این است که آیا گرانی برنج از مزرعه آغاز شده یا از بازار مصرف؟ پاسخ چندان ساده نیست. از یک سو، افزایش هزینه‌های تولید و انتظارات درآمدی کشاورزان در رشد قیمت سرخرمن نقش داشته است. از سوی دیگر، افزایش تورم عمومی و به‌هم‌ریختگی قیمت‌های نسبی در اقتصاد، زمینه را برای رشد قیمت این محصول فراهم کرده است.

به بیان دیگر، جهش قیمت برنج را نمی‌توان صرفاً به گردن کشاورز یا واسطه‌ها انداخت. آنچه رخ داده، حاصل یک چرخه متقابل میان عرضه و تقاضا در اقتصادی است که با تورم بالا مواجه بوده است؛ چرخه‌ای که در نهایت قیمت یکی از اصلی‌ترین اقلام سفره ایرانی را به سطوحی بی‌سابقه رسانده است.

🔹"آخرین خبر" در روبیکا
🔹"آخرین خبر" در ایتا
🔹"آخرین خبر" در بله