تولید سامانه سرمایش و گرمایش خورشیدی در ایران

مهر/ پژوهشگران پژوهشگاه مواد و انرژي با استفاده از جاذب هاي رطوبت سامانه تهويه مطبوع خورشيدي را طراحي کردند که براي سرمايش و گرمايش مناطق گرم و مرطوب کاربرد دارد. دکتر شهاب‌الدين عليزاده مجري طرح، خشک‌ کن هوا، تغليظ کننده محلول رقيق شده دسکينت مايع و خنک کننده تبخيري را از اجزاي سامانه تهويه مطبوع خورشيدي ذکر کرد و اظهار داشت: اين سيستم با استفاده از مواد جاذب طراحي شد که براي مناطق گرم و مرطوب کاربرد دارد. وي با اشاره به مکانيزم عملکرد اين سامانه، خاطرنشان کرد: در اين سامانه رطوبت هوا گرفته مي شود که براي اين منظور از کرديم ليتيم کلرايد که نوعي مواد شيميايي و از دسته نمکها است، استفاده شد. عليزاده افزود: محلول رقيق شده ليتيم کلرايد وارد بخش احيا کننده مي شود در آنجا اين محلول حرارت داده مي شود تا آب خود را از دست دهد و پس از تبديل آن به محلول غليظ وارد بخش رطوبت گير دستگاه مي شود تا با جذب رطوبت محيط، فرآيند تهويه مطبوع را انجام دهد. مجري طرح با بيان اينکه اين سيکل دائما در دستگاه تکرار مي شود، خاطرنشان کرد: به منظور جلوگيري از ورود ذرات مايع به داخل فضاي تهويه از ابزاري به نام قطره‌گير (Eliminator) استفاده شد که اين ابزار به عنوان صافي يا فيلتر عمل مي کند. علاوه بر اين از فيلترهاي هوا براي ممانعت از ورود گرد و خاک و ساير ذرات معلق در هوا در بخش ورودي هوا به داخل سيستم خشک‌کن استفاده شد. عليزاده ميزان برق مصرفي اين دستگاه را يک پنجم کولرهاي آبي و گازي دانست و اضافه کرد: ميزان برق مصرفي اين دستگاه ناچيز است و مي تواند با استفاده از نمک جاذب (ليتيم کلرايد) علاوه بر کاهش رطوبت، گرما و سرماي مورد نياز را به کاربر ارائه دهد. اين محقق با اشاره به سيستم تامين انرژي تهويه خورشيدي گفت: براي احيا کردن محلول رقيق نياز به حرارت داريم که اين حرارت از طريق انرژي خورشيدي تامين مي شود به اين ترتيب که کلکتورهاي خورشيدي را مقابل نور خورشيد قرار مي دهيم و آنها انرژي خورشيدي را جذب مي کند و حرارت توليد شده براي انجام فرآيند احيا به محلول ليتيم کلرايد داده مي شود. وي ميزان دماي تامين شده از سوي کلکتورها را 80 درجه سانتيگراد ذکر و خاطر نشان کرد: معمولا ليتيوم کلرايد در دماي 30 درجه سانتيگراد احيا مي شود ولي هر چه دما بيشتر باشد اين فرآيند بهتر و سريع تر صورت مي گيرد. کلکتورهاي اين دستگاه قادر به توليد دماي 70 تا 80 درجه سانتيگراد است. علاوه بر انرژي خورشيد به انرژي الکتريکي نيز نياز است تا انرژي مورد نياز پمپ و فن دستگاه را تامين کند. مجري طرح مقرون به صرفه نبودن ليتيم کلرايد را از معايب اين طرح نام برد و گفت: براي اين منظور مي توان از موادي چون "کلسيم کلرايد" که نوعي ماده شيميايي جاذب رطوبت است، استفاده کرد ولي از آنجايي که ليتيوم کلرايد قوي ترين جاذب است مي توان با ترکيب 50 درصدي ليتيم کلرايد و کلسيم کلرايد علاوه بر حفظ عملکرد دستگاه مخلوط اقتصادي براي اين سامانه توليد کنيم. وي با بيان اينکه توليد اين سامانه در فاز نيمه صنعتي است، افزود: تهويه مطبوع خورشيدي با استفاده از محلول نمک‌هاي جاذب با ظرفيت تقريبي 10 تن تبريد و با استفاده از کمک مالي ستاد انرژيهاي نو طراحي و ساخته و در حال حاضر در دانشگاه صنعتي نوشيرواني بابل نصب و راه‌اندازي شده است. به گفته عليزاده، عملکرد اين سامانه خورشيدي در دانشگاه صنعتي بابل تست شده و در تحقيقاتي در قالب پروژه هاي دانشجويي بر روي اين سامانه تعريف و در حال اجرا است.